MỘT SỐ VẤN ĐỂ XÂY DỰNG NỀN GIÁO DỤC MỞ

Thứ ba - 16/10/2018 10:54

MỘT SỐ VẤN ĐỂ XÂY DNG NỀN GIÁO DỤC MỞ

PGS.TS. Trần Thị Tâm Đan

Nguyên Chủ nhiệm y ban Văn hóa Giáo dục Thanh niên,

Thiếu niên và Nhi đồng - Quốc hội

 

1. Giáo dục mở là một loại hình giáo dục và còn là tính chất của một nền giáo dục

     Ngày nay, giáo dục mở (GDM) đã được thực hiện ở nhiều quốc gia nhất là những quốc gia phát  triển.

GDM tạo cơ hội tiếp cận giáo dục cho mọi người theo mong muốn của mình với ý nghĩa học tập là quyền cơ bản của con người.

Sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ hình thành kinh tế tri thức đã thúc đẩy nhu cầu học tập của người lao động cũng như của mọi người trong xã hội học tập suốt đời. Bên cạnh hệ thống giáo dục chính quy, giáo dục phải tạo ra các mô hình học tập linh hoạt, liên thông đáp ứng nhu cầu giáo dục đa dạng của xã hội.

     Trình độ phát triển GDM của các nền giáo dục khác nhau tùy thuộc vào trình độ phát trin KT-XH nhất là sự phát triển kinh tế tri thức.
2. Sự phát triển của khoa học công nghệ và kinh tế - xã hội đòi hỏi con người phải học tập suốt đời, thúc đẩy xã hội học tập

      GDM không những tạo điều kiện tiếp cận giáo dục mọi người mà còn tạo điều kiện cho con người được chủ động lựa chọn nội dung giáo dục phù hợp với nhu cầu của mình, được tham gia vào quá trình giáo dục, có trách nhiệm với việc học của mình, nâng cao chất lượng giáo dục, phát huy được dân chủ trong giáo dục.

     Nhu cầu học tập của mọi người khác nhau, rất đa dạng, người học ở các địa điểm khác nhau với số lượng không nhỏ, GDM phải giải quyết được yêu cầu về quy mô.

     Đối với GDM, yếu tố quan trọng phải giải quyết, đó là phương pháp giáo dục và học liệu với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin và truyền thông, internet. Công nghệ trực tuyến đã giúp cho GDM phát triển mạnh mẽ giáo dục từ xa đáp ứng nhu cầu của người học.

     Sự kết nối giữa GDM và giáo dục từ xa đã hình thành hệ thống giáo dục linh hoạt mềm dẻo và hiệu quả.
3. Quản lý giáo dục

     Phân cấp trong quản lý giáo dục; tăng quyền tự chủ cho các cơ sở giáo dục; thực hiện sự bình đẳng gia các loại hình giáo dục, đảm bảo yêu cầu chất lượng đào tạo cũng như công bng trong sử dụng nhân lực giữa các loại hình đào tạo; thiết lập sự liên kết, liên thông giữa giáo dục chính quy với giáo dục phi chính quy, giáo dục thường xuyên, giáo dục ngoài công lập chặt chẽ đảm bảo cho việc học suốt đời của một con người là những vấn đề đang đặt ra phải giải quyết trong quá trình đổi mới, quản lý giáo dục hướng tới xây dựng một hệ thống GDM phải hợp với thực tiễn, điều kiện của Việt Nam trong từng giai đoạn phát triển KT-XH với khoa học công nghệ.

4. Giáo dục mở ở Việt Nam

     GDM ở Việt Nam đã có từ lâu. Cuối thế kỷ XX đã hình thành những cơ sở giáo dục đại học mở ở Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, một số trường đại học đã thực hiện những chương trình trực tuyến (đào tạo từ xa) không đòi hỏi đầu vào. Tuy nhiên cho đến nay GDM phát triển khá chậm. Vai trò của GDM còn khá hạn chế so với giáo dục truyền thống và trong tâm lý xã hội.

     Xây dựng nền GDM ở Việt Nam hiện nay cũng không thể chậm trễ như thời gian qua, nhưng cũng khôgn thể nóng vội duy ý chí bởi vì phải xây dựng những điều kiện cần thiết để thực hiện GDM chất lượng và hiệu quả. Cần có sự nghiên cứu để giải quyết đồng bộ các yếu tố như dự báo về phát triển khoa học công nghệ và mức độ hình thành và phát triển kinh tế tri thức trong từng giai đoạn phát triển đất nước, nhu cầu học tập của người lao động cần đáp ứng. Trên cơ sở đó mới có thể xây dựng chính sách đầu tư xác định bước đi phù họp với thực tiễn Việt Nam.

     Xây dựng nên GDM phải coi xã hội hóa giáo dục là một giải pháp quan trọng. Có cơ chế chính sách khuyến khích tổ chức, cá nhân trong, ngoài nước tham gia đầu tư phát triển đào tạo nguồn nhân lực. Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong giáo dục - đào tạo và nghiên cứu khoa học, áp dụng công nghệ trong giáo dục.

5. Đối với giáo dục nghề nghiệp

     GDM là mô hình đào tạo có thể áp dụng cho các cấp bậc học nhất là ở lĩnh vực đào tạo nguồn nhân lực. Đối với giáo dục nghề nghiệp cần có sự nghiên cứu chọn lựa những hình thức học tập phù hợp với các trình độ đào tạo và đối tượng người học.

     Phát triển GDM cần có sự liên kết, liên thông chặt chẽ giữa giáo dục chính quy và giáo dục thường xuyên. Tạo ra nhiều hình thức giáo dục đáp ứng nhu cầu học tập của mọi người trong xã hội nhất là cập nhật kiến thức, kỹ năng, chuyên môn đối với người lao động để người lao động thích ứng được sự phát trin của khoa học công nghệ và sự thay đổi của thị trường lao động.

     Có cơ chế chính sách huy động các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tích cực tham gia phát triển giáo dực mở đáp ứng nhu cầu học tập đa dạng của mọi người, học tập suốt đời với nhiều hình thức học tập. Trong đó GDM kết hợp với công nghệ trực tuyến là một giải pháp đang được thực hiện ở các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam đạt kết quả khả quan nhất là giải quyết được quy mô của GDM và tạo ra sự thuận lợi cho việc học ở các địa điểm khác nhau.

     Đối với giáo dục nghề nghiệp thực hiện GDM theo hai phương án:

     + Tổ chức GDM tại các cơ sở giáo dục chính quy.

     + Thực hiện giáo dục thông qua công nghệ trực tuyến (giáo dục từ xa).

     GDM thực hiện mọi nhu cầu học tập đa dạng của người dân, học lấy bằng, chứng chỉ hoặc học không cần bằng cấp chứng chỉ, không cần đầu vào với quy mô lớn. Giáo dục từ xa (trực tuyến) đáp ứng được quy mô của người học và ở các địa điểm khác nhau, chuông trình khác nhau.

     Thực hiện GDM cần xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật với sự áp dụng công nghệ thông tin, truyền thông và internet, có đội ngũ kỹ thuật chuyên nghiệp.       Lựa chọn phương pháp giáo dục và học liệu chuẩn hóa. Nâng cao vai trò chủ động của giáo viên trong lựa chọn phương pháp giáo dục và nội dung học tập. Tôn trọng quyền tự chủ quyết định lựa chọn nội dung học tập tạo điều kiện dể người học tham gia vào quá trình giáo dục và nâng cao ý thức trách nhiệm, tự giác học tập đạt kết quả cao.

     GDM đòi hỏi nhiều và đa dạng các chương trình giáo dục, đòi hỏi công tác quản lý linh hoạt, mềm dẻo.

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Hotline
Thăm dò ý kiến

Bạn thấy website này như thế nào?

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây