TẠP CHÍ GIÁO DỤC

https://tapchigiaoduc.moet.gov.vn


Đại dịch COVID-19: Những vấn đề “cũ” với giáo dục toàn cầu trở nên “mới” (UNESCO)

Đại dịch COVID-19 đã tạo ra sự gián đoạn nghiêm trọng nhất đối với hệ thống giáo dục toàn cầu trong lịch sử, buộc hơn 1,6 tỉ người học ở hơn 190 quốc gia phải nghỉ học vào thời điểm cao điểm của cuộc khủng hoảng. Nó đe dọa tương lai của một thế hệ với 24 triệu trẻ em và thanh thiếu niên có nguy cơ bỏ học. Nó làm lộ ra một cách rõ ràng hơn những thách thức đã tồn tại đối với giáo dục toàn cầu chưa được giải quyết thỏa đáng trong một thời gian quá dài.

Tạp chí Giáo dục trân trọng lược dịch và giới thiệu quý bạn đọc về phân tích của UNESCO (2020a) trong bài viết với tiêu đề “Why the world must urgently strengthen learning and protect finance for education” (UNESCO, 2020a), tạm dịch là “Vì sao thế giới phải khẩn trương tăng cường học tập và bảo vệ nguồn đầu tư tài chính cho giáo dục”.

Thật vậy, đại dịch đã làm nổi bật sự bất bình đẳng đáng báo động trong và giữa các quốc gia cần được giải quyết khẩn cấp để đảm bảo quyền cơ bản của mọi người được giáo dục có chất lượng. Từ việc cung cấp tài chính cho giáo dục đến việc mở cửa lại các trường học một cách an toàn, thế giới phải lập tức đặt ra các hành động ưu tiên để khôi phục và củng cố hệ thống giáo dục xoay quanh năm chủ đề được coi là chìa khóa cho phản ứng COVID-19.

Thứ nhất là: Bảo vệ nguồn tài chính trong nước và quốc tế cho giáo dục

Trên toàn cầu, tỉ trọng ngân sách công cho giáo dục không đổi ở mức khoảng 14,5% trong hai thập kỉ qua. Với tác động kinh tế của COVID-19, năng lực tăng thu ngân sách của chính phủ sẽ được kiểm tra nghiêm túc, trong khi giáo dục dự kiến ​​sẽ tiếp tục đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các lĩnh vực khác. Suy thoái tài chính sẽ gây áp lực ngày càng lớn đối với ngân sách giáo dục mỗi quốc gia vào thời điểm cần nguồn kinh phí cao hơn để phục hồi. Theo ước tính của UNESCO dựa trên dữ liệu của IMF và Viện Thống kê UNESCO (UIS), ngay cả khi tỉ trọng ngân sách phân bổ cho giáo dục vẫn ổn định, chi tiêu công có thể giảm 8% (210 tỉ USD) và viện trợ cho giáo dục có thể giảm 12% (337 tỉ USD). Đây là một thách thức thật sự. Hơn nữa, đại dịch còn tạo ra thách thức tài chính đối với các hộ gia đình, các tổ chức ngoài chính phủ đều đang đầu tư cho giáo dục.

Thứ hai là: Việc mở lại trường học một cách an toàn

Các quốc gia trên toàn cầu đang dần mở cửa trở lại hoặc có kế hoạch mở cửa trở lại các trường học sau thời gian đóng cửa để hạn chế sự lây lan của vi rút. Bảo vệ sức khỏe thể chất và tinh thần của học sinh, giáo viên và nhân viên nhà trường và việc thực thi các biện pháp phòng bị hay sẵn sàng ứng phó cho một đợt bùng phát virus tiềm ẩn vẫn là mối quan tâm hàng đầu. Những thách thức bổ sung cần được giải quyết bao gồm hậu quả của sự cô lập xã hội kéo dài, đối với cả hệ thống giáo dục và cộng đồng trường học.

Chẳng hạn như, việc đóng cửa trường học đã gây ra sự gián đoạn lớn trong cuộc sống của người học, ảnh hưởng đến sự phát triển tình cảm và xã hội và hạnh phúc cũng như đời sống xã hội và các mối quan hệ của chúng ở trường và nhiều vấn đề khác nữa. Mọi thứ phải được thực hiện để chống lại sự gia tăng của các lỗ hổng học tập và bất bình đẳng hiện có. Việc quản lí quá trình chuyển tiếp trở lại trường học sẽ yêu cầu hành động khắc phục và các điều chỉnh có thể có, bao gồm các thay đổi đối với lịch học, mục tiêu học tập, … thực hành đánh giá và chứng nhận. Khung hướng dẫn để mở lại trường học (Framework for reopening schools) của UNESCO, UNICEF, Ngân hàng Thế giới và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) đóng vai trò là tài liệu tham khảo quan trọng về chủ đề này (UNESCO, 2020b).

Thứ ba là: Tập trung vào hòa nhập, công bằng và bình đẳng giới

Đại dịch COVID-19 đã phơi bày và làm sâu sắc thêm sự bất bình đẳng trong giáo dục. Ít nhất 463 triệu hoặc gần một phần ba học sinh trên toàn cầu vẫn bị dừng học (chủ yếu do thiếu chính sách học tập từ xa hoặc thiếu thiết bị cần thiết cho việc học ở nhà). Sự phân chia xã hội và kĩ thuật số dựa trên giới tính, khả năng, vị trí, ngôn ngữ, sự giàu có và các đặc điểm khác đã khiến những người thiệt thòi nhất có nguy cơ mất học và bỏ học. Chẳng hạn, ở Việt Nam cũng như nhiều nước, việc học từ xa sẽ là không khả thi đối với học sinh các vùng núi, sâu, xa, khó khăn khi không có những thiết bị cần thiết, cơ bản nhất.*

Fig1
Nguồn ảnh: UNESCO

Thứ tư là: Tưởng tượng lại việc dạy và học

Đại dịch đã ảnh hưởng trực tiếp đến 63 triệu giáo viên tiểu học và trung học. Gần như chỉ sau một đêm, các trường học đóng cửa và giáo viên được yêu cầu dạy từ xa. Không có thời gian để chuẩn bị và thường có sự hướng dẫn và nguồn lực hạn chế, giáo viên đã phải sửa đổi chương trình giảng dạy và điều chỉnh các kế hoạch bài học để tiếp tục hướng dẫn bằng các giải pháp cao, thấp và không có công nghệ. Họ giảng trực tiếp, đăng bài trực tuyến hoặc tương tác với sinh viên bằng thiết bị di động. Ở các quốc gia có kết nối kém hoặc không có, giáo viên sử dụng đài và TV, và có cả những trường hợp giáo viên chuẩn bị các bài tập về nhà, trong khi những người khác đến nhà để đón và trả bài cho học sinh. Các giáo viên, trong bối cảnh này, chính là người hùng, là chìa khóa để đảm bảo rằng việc học và giao tiếp với học sinh và gia đình của các em được tiếp tục trong khi trường học đóng cửa. Vai trò của họ trong quá trình mở lại trường học cũng quan trọng như vậy, và thậm chí còn khó khăn hơn. Tác động của cuộc khủng hoảng này đối với việc học và các điều kiện học tập là rất lớn. Sự hạn chế về vận động, sự cô lập với xã hội và sự thay đổi đột ngột của phương pháp học tập truyền thống đã dẫn đến gia tăng áp lực, căng thẳng và lo lắng cho người học, gia đình và cộng đồng. Đó là lí do tại sao các ưu tiên giáo dục phải được tổ chức lại để các hệ thống học tập giải quyết nhu cầu của mọi người nhằm xây dựng một "bình thường mới và tốt hơn".

Thứ năm là: Khai thác kết nối bình đẳng và công nghệ để học tập

Thật không may, sự gián đoạn học tập do đại dịch vẫn chưa được giải quyết cho hầu hết người học. Khoảng một nửa dân số thế giới (khoảng 3,6 tỉ người) vẫn thiếu kết nối Internet. Theo ước tính của Liên hợp quốc, gần 500 triệu học sinh từ mầm non đến trung học phổ thông không được tiếp cận bất kỳ hình thức học tập từ xa nào(3/4 trong số đó sống ở các hộ gia đình nghèo nhất hoặc các vùng nông thôn). Vào tháng 3 năm 2020, UNESCO đã ra mắt Liên minh Giáo dục Toàn cầu (Global Education Coalition), một quan hệ đối tác đa ngành - tập trung vào sự kết nối, giới tính và giáo viên - để đáp ứng nhu cầu cấp thiết trên toàn thế giới về việc học liên tục trên quy mô chưa từng có, trong đó đặc biệt quan tâm tới vấn đề kết nối, công nghệ cho giáo dục.

Tài liệu tham khảo

UNESCO (2020a). Why the world must urgently strengthen learning and protect finance for education. Xem tại: https://en.unesco.org/news/why-world-must-urgently-strengthen-learning-and-protect-finance-education.

UNESCO (2020b). Framework for reopening schools. Xem tại: https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000373348.

Ghi chú: *-bổ sung, giải thích của biên tập viên.

Tác giả bài viết: Lương Ngọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây